نگاهی به خاطرات زنان دفاع مقدس
نگاهی به خاطرات زنان دفاع مقدس
سخن آغازین
جنگ با صدای پرواز هواپیماهای جنگی آغاز شد و خیلی زود آثار دیگری را به انقلاب نوپای این تحمیل کرد.
زنان نیز چون مردان اسلحه بر دوش گرفته و به مقابله با دشمن شتافتند و در این راه شهید، زخمی و آواره شدند.
برای نمایاندن چهرهی زن در سالهای دفاع مقدس آئینهای شفافتر از خاطرات آنان وجود ندارد، خاطراتی که تاریخ این مرز و بوم را تعیین میکند به آنها شکل میدهد و روح میبخشد. در سالهیا اخیر گامهایی در جهت کامل کردن تصویر زن در هشت سال دفاع مقدس برداشته شده اما هنوز در آغاز راهیم و آنچه تاکنون انجام شده سایههای مبهمی از حضور چشمگیر زنان بوده است. در این نوشت و به قدر بضاعت اندک نگارنده تحلیلی از خاطرات زنان انجام شد، تا شاید راههای جدیدی برای گامهای بعدی مهیا شود.
نگاهی به آنچه موجود است:
تحقیقات بدست آمده نشان میدهد که نزدیک به 170 عنوان کتاب پیرامون نقش زن در دفاع مقدس به چاپ رسیده است که تعداد قابل ملاحظهای از آنها کتاب داستانی فیلمنامه و مقالات و سخنرانیهای تنظیم شده کنگره و همایشهای برگزار شده میباشد و در حدود 40 کتاب خاطرات زنانی است که یا در جبههها و بیمارستانها و اردوگاهها بسر بردهاند و یا از طریق همسران و فرزندانشان با جنگ گره خوردهاند و ایفای نقش نمودهاند.
برای بررسی دقیقتر خاطرات 40 کتاب نامبرده در جدول ذیل به 4 دسته:
1. کتابهای خاطرات شفاهی و اسرای زن
2. خاطرات شفاهی رزمندگان و امدادگران زن
3. خاطرات شفاهی همسران سرداران
4. محدود کتابهای خودنگاشته خاطرات زنان تقسیم میشود.
خاطرات شفاهی اسراء زن
اسیر شماره 339، خاطرات خدیجه میرشکار
پروندههای کاغذی، خاطرات معصومه آبادی
چشم در چشم آنان، خاطرات فاطمه ناهیدی
روزنهای به آسمان، خاطرات معصومه آبادی
دورهی درهای بسته، خاطرات فاطمه ناهیدی
خاطرات شفاهی زنان رزمنده و امدادگر
در کوچههای خرمشهر، مجموعه خاطرات مردان و زنان حاضر در مقاومت خرمشهر
زنان جنگ، خاطرات زنان رزمنده
دختران OPD، خاطرات امدادگر مینا کمایی
از چنده لا تا جنگ، خاطرات پاسدار شمسی سبحانی
پوتینهای مریم، خاطرات رزمنده مریم امجدی
دیدار زخمهاف خاطرات امدادگر میرزایی
گل سیمین، خاطرات امدادگر سهام طاقتی
بربال ملائک، مجموعه خاطرات جانباز رقیه تدین، امدادگر معصومه رامهرمزی، پاسدار و جانباز شیمیایی مریم یساول، مادر شهیدان خالقیپور، همسر جانباز زهرا مفتونی
مجموعه کتاب روزگاران، خاطرات زنان خرمشهر
خاطرات پرستاران
خاطرات زنان رزمنده غرب و جنوب
خاطرات شفاهی همسران سرداران شهید
خرمشهر کو جهانآرا، مصاحبه با همسر شهید جهانآرا
مرتضی آئینه زندگیم بود، مصاحبه با همسر شهید مرتضی آوینی
نیمه پنهان ماه، چمران به روایت همسر
نیمه پنهان ماه، همت به روایت همسر
نیمه پنهان ماه، دقایقی به روایت همسر
آسمان: بابایی به روایت همسر
حمید باکری به روایت همسر
و اینک شوکران، مصاحبه با همسر شهید مدق
باغ انگور، باغ سیب، باغ آئینه، گفتگو با همسر شهید مهدی باکری
نیمه پنهان یک اسطوره، گفتگو با همسر شهید همت
نیمه پنهان ماه، زینالدین به روایت همسر
کتب خودنگاشته خاطرات زنان
کنار رود خین، خاطرات مکتوب اشرف السادات مساوات مادر شهید سیستلی
سوره داستان ج 5 ساعت شش کنار دریاچه مریوان، خاطرات مریم نوبخت
نامههای فهیمه، نامههای مرحوم فهیمه بابائیانپور همسر شهید علیرضا صادقزاده
کفشهای سرگردان، خاطرات سهیلا فرجام پرستار جنگ
بقیه در ادامه مطلب...
سلام بر چشم انتظاری
،سلام بر بوی تربت
سلام بر سرزمینی که از آن همه جوان، فقط استخوان هایشان را به آغوش میهن بازگرداند
خیلی هاشان بی سر
خیلی هاشان هم بی پلاک
سلام بر دل مادران
سلام بر مفقودین
درود بر شهدای گمنام
وای بر من که هنوز...